Bệnh ở phổi và những nguy hại đối với sức khỏe

      -
  • gplus
  • pinterest
- Cùng với quá trình công nghiệp hóa thì ô nhiễm khói bụi cũng như thói quen hút thuốc lá, thuốc lào đang là những nguyên nhân chính gây các bệnh hô hấp.
Bệnh ở phổi và những nguy hại đối với sức khỏe

Những tháng đầu năm, khi thời tiết thay đổi nóng lạnh thất thường cùng với độ ẩm cao là cơ hội cho các bệnh đường hô hấp tiến triển. Có một số bệnh ở phổi thường gặp trong cộng đồng và nếu được phòng bệnh đúng cách sẽ giúp hạn chế những biến chứng nguy hiểm cũng như giảm tốc độ tiến triển của bệnh. Dưới đây là chia sẻ của PGS.TS.Nguyễn Đình Tiến, Chủ nhiệm khoa, Chủ nhiệm bộ môn Nội hô hấp, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.


PV: Thưa PGS.TS., trong các bệnh phổi hiện nay thì bệnh nào thường gặp nhất ở trong cộng đồng?


PGS.TS.Nguyễn Đình Tiến: Đối với các bệnh lý ở phổi thì có rất nhiều, tuy nhiên, hiện nay trong thực hành lâm sàng, chúng tôi thường gặp một số bệnh hô hấp sau:


Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính: Đây là một dạng bệnh lý tắc nghẽn đường thở (khí - phế quản) không hồi phục do viêm mạn tính đường thở mà nguyên nhân do hút thuốc lá, thuốc lào hoặc tiếp xúc với bụi, khói ở môi trường. Bệnh thường diễn tiến xấu theo thời gian. Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính có thể ngăn ngừa bằng việc hạn chế tiếp xúc với các nguyên nhân như không hút thuốc lá chủ động và thụ động, tiêm phòng các bệnh ở đường hô hấp để tránh mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính do mắc bệnh lý khác ở đường hô hấp từ khi còn bé. Tăng cường chất lượng không khí môi trường ở nhà và nơi làm việc, làm tốt công tác bảo hộ lao động.


Lao phổi: Là thể bệnh gặp nhiều nhất trong bệnh do vi khuẩn lao, chiếm khoảng 80% tổng số bệnh lao. Tỉ lệ bệnh lao ở nước ta theo ước tính là khoảng 85/100.000 dân. Lao phổi là nguồn lây vi khuẩn cho những người lành nhiều nhất, đặc biệt là người bệnh có vi khuẩn bằng xét nghiệm đờm soi kính trực tiếp (AFB +). Do lao phổi là nguồn lây, nên việc giải quyết nguồn lây là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất. Người bệnh lao phổi không nên khạc nhổ bừa bãi; cần tiêm phòng lao cho trẻ em; nếu trẻ mắc lao sơ nhiễm thì cần điều trị tích cực để phòng bệnh lao sau này… Khi có các triệu chứng như ho kéo dài, sốt nhẹ, ho ra máu, ra mồ hôi trộm, gày sút cân… Thì cần đến các phòng khám chuyên khoa hô hấp để phát hiện và điều trị lao sớm thì mới có khả năng khỏi bệnh, giảm biến chứng, giảm lây nhiễm cho người thân và cho cộng đồng


Viêm phổi: Từ viêm đường hô hấp trên rất dễ dẫn tới viêm phổi. Đây là tình trạng viêm ở nhu mô phổi thường do vi khuẩn, virut, nấm hoặc các tác nhân khác gây ra. Viêm phổi là vấn đề đặc biệt đáng lo ngại đối với người cao tuổi, người có bệnh mạn tính hoặc bị suy giảm miễn dịch, nhưng cũng có thể xảy ra ở người trẻ khỏe. Đây cũng là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho trẻ em trên toàn thế giới. Dấu hiệu và triệu chứng của viêm phổi thường rất giống với cảm lạnh và cúm. Sốt, ho khạc đờm, đau ngực, khó thở là  những triệu chứng hay gặp. Triệu chứng có thể khác nhau tuỳ theo nguyên nhân gây viêm phổi.




Ung thư phổi: Đây là một trong những bệnh nguy hiểm do phát triển khối u ác tính ở biểu mô phế quản. Là một trong những ung thư có mức độ ác tính cao của cơ thể, điều trị hiện nay vẫn còn gặp khó khăn. Bệnh ung thư phổi có 2 loại chính là ung thư phổi tế bào nhỏ và ung thư phổi không phải tế bào nhỏ. Nguyên nhân chính gây bệnh là do hút thuốc lá, thuốc lào hoặc tiếp xúc với bụi khói ở môi trường. Do vậy, từ bỏ hút thuốc lá, cải thiện môi trường sống để ngăn ngừa bệnh ung thư phổi.


Hen phế quản: Là tình trạng viêm mạn tính ở đường thở, gây khó thở rít, ho, tức ngực từng đợt tái diễn, thường bị tắc nghẽn đường thở có thể tự hồi phục hoặc do điều trị. Quá trình viêm này hay kèm theo tăng tính phản ứng phế quản với nhiều tác nhân kích thích gây co thắt phế quản. Phấn hoa, hóa chất, bụi sinh vật, nấm, mốc, vi khuẩn, bụi vô cơ... là nguyên nhân đầu tiên khiến những người có cơ địa dị ứng, nhất là bệnh nhân hen tái phát cơn hen hoặc phát bệnh. Bên cạnh đó, do độ ẩm không khí cao, nhiều dị nguyên phát triển (đặc biệt là bọ bụi nhà), khả năng đề kháng của cơ thể giảm... cũng khiến cho bệnh hen phế quản trong mùa đông xuân cao hơn hẳn so với các mùa khác.


Viêm khí - phế quản cấp tính: Là tình trạng viêm cấp tính niêm mạc cây phế quản. Viêm phế quản được tạo thành từ các ống có chức năng dẫn khí. Khi các ống này bị nhiễm trùng, niêm mạc phế quản bị phù nề, sung huyết, bong các biểu mô phế quản, tạo nhiều đờm mủ bao phủ niêm mạc phế quản, gây bít tắc dẫn đến khó thở. Diễn tiến thường lành tính tự khỏi sau 5-7 ngày. Tuy nhiên, triệu chứng viêm phế quản có thể nặng nề, kéo dài hoặc xuất hiện trên cơ địa có sẵn các bệnh mạn tính.


PV: Trong các bệnh ở phổi đó, thì bệnh nào ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe nhất và nó có nguy hiểm không, thưa PGS?


PGS.TS.Nguyễn Đình Tiến: Trong các bệnh trên, thì bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, bệnh lao phổi, bệnh ung thư phổi là gây ảnh hưởng nặng nề nhất đến sức khỏe người bệnh.


Toàn thế giới, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính ảnh hưởng đến hơn 300 triệu người (khoảng 5% dân số). Năm 2012, bệnh này được xếp thứ 3 trong các nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, mỗi năm lấy đi khoảng hơn 3 triệu tính mạng. Số ca tử vong được dự đoán là sẽ tăng lên do tỉ lệ hút thuốc lá và do dân số già đi ở nhiều nước. Là bệnh lý hô hấp phổ biến nhất trên thế giới cũng như ở nước ta trong giai đoạn hiện nay, cũng là một  trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên phạm vi toàn cầu.Bệnh này còn gây tổn thất kinh tế do việc chi phí điều trị cao và người bệnh mất đi khả năng lao động.


Lao phổi là một bệnh truyền nhiễm và có khả năng lây lan cao. Mặc dù hiện nay có nhiều thuốc chữa lao ra đời và việc điều trị cũng đạt hiệu quả cao. Tuy nhiên kết quả điều trị phụ thuộc nhiều vào thời gian phát hiện bệnh sớm hay muộn. Việc điều trị lao cần phải dùng thuốc đúng, đều đặn và đặc biệt là đủ thời gian. Nhưng vấn đề đáng ngại là nhiều bệnh nhân hay bị quên uống thuốc hoặc bỏ điều trị khi triệu chứng bệnh đã thuyên giảm… Do vậy, tỉ lệ kháng thuốc của vi khuẩn lao hiện nay khá cao và cũng là một điều đáng báo động…


Ung thư phổi là nguyên nhân gây tử vong cao nhất ở nam giới. Bệnh diễn tiến âm thầm lặng lẽ, triệu chứng mờ nhạt nên thường không được phát hiện sớm. Khi khối u có đường kính nhỏ hơn 1cm thì nó chưa ảnh hưởng gì đến sức khỏe con người nên không được phát hiện, nhưng khi khối u lớn hơn thì bệnh đã trở nặng. Hơn nữa, các tế bào ung thư có thể đi qua đường máu và di căn theo đường bạch huyết đến các hạch bạch huyết và còn có thể di căn  đến tất cả các cơ quan bộ phận khác trong cơ thể nhưng hay gặp nhất là não, xương, gan, tuyến thượng thận… Khi bệnh đã tiến triển đến giai đoạn cuối, cơ thể suy kiệt thì các biện pháp chữa trị gặp nhiều khó khăn. Khi đó, bệnh nhân chỉ được hỗ trợ giảm đau, ngăn ngừa các triệu chứng giúp kéo dài thêm sự sống và nâng cao chất lượng sống cho bệnh nhân.


Khi bị viêm phổi, nếu không được điều trị  tốt sẽ dễ bị các biến chứng nguy hiểm như suy hô hấp, sốc nhiễm khuẩn, nhiễm khuẩn huyết và có thể tử vong. Căn bệnh này sẽ hủy hoại nhu mô phổi thường  do nhiễm khuẩn S. pneumoniae. H. Influenzaevà Moracella catarhalis..., ở trẻ em còn có thể do tụ cầu vàng. Các chuyên gia hô hấp đã nghiên cứu và kết luận rằng, bệnh viêm phổi có nguy hiểm không còn phụ thuộc vào thời điểm phát hiện và cách thức điều trị. Nếu bệnh nhân phát hiện sớm và điều trị đúng phương pháp một cách triệt để không để lại di chứng và có thể bình phục hoàn toàn. Còn trong trường hợp, người bệnh phát hiện muộn, không được chữa trị đúng cách bệnh viêm phổi dễ dẫn tới biến chứng nguy hiểm đe dọa sức khỏe. Về mức độ nguy hiểm của viêm phổi thường phụ thuộc vào sức khỏe của người bệnh, tình trạng viêm phổi mà gây ra những biến chứng.


Thu Hà


Tag :

  • gplus
  • pinterest
Bình luận (0)
Đánh giá:

Bệnh ở phổi và những nguy hại đối với sức khỏe

- Cùng với quá trình công nghiệp hóa thì ô nhiễm khói bụi cũng như thói quen hút thuốc lá, thuốc lào đang là những nguyên nhân chính gây các bệnh hô hấp.


Benh o phoi va nhung nguy hai doi voi suc khoe


- Cung voi qua trinh cong nghiep hoa thi o nhiem khoi bui cung nhu thoi quen hut thuoc la, thuoc lao dang la nhung nguyen nhan chinh gay cac benh ho hap.


Nhung thang dau nam, khi thoi tiet thay doi nong lanh that thuong cung voi do am cao la co hoi cho cac benh duong ho hap tien trien. Co mot so benh o phoi thuong gap trong cong dong va neu duoc phong benh dung cach se giup han che nhung bien chung nguy hiem cung nhu giam toc do tien trien cua benh. Duoi day la chia se cua PGS.TS.Nguyen Dinh Tien, Chu nhiem khoa, Chu nhiem bo mon Noi ho hap, Benh vien Trung uong Quan doi 108.


PV: Thua PGS.TS., trong cac benh phoi hien nay thi benh nao thuong gap nhat o trong cong dong?


PGS.TS.Nguyen Dinh Tien: Doi voi cac benh ly o phoi thi co rat nhieu, tuy nhien, hien nay trong thuc hanh lam sang, chung toi thuong gap mot so benh ho hap sau:


Benh phoi tac nghen man tinh: Day la mot dang benh ly tac nghen duong tho (khi - phe quan) khong hoi phuc do viem man tinh duong tho ma nguyen nhan do hut thuoc la, thuoc lao hoac tiep xuc voi bui, khoi o moi truong. Benh thuong dien tien xau theo thoi gian. Benh phoi tac nghen man tinh co the ngan ngua bang viec han che tiep xuc voi cac nguyen nhan nhu khong hut thuoc la chu dong va thu dong, tiem phong cac benh o duong ho hap de tranh mac benh phoi tac nghen man tinh do mac benh ly khac o duong ho hap tu khi con be. Tang cuong chat luong khong khi moi truong o nha va noi lam viec, lam tot cong tac bao ho lao dong.


Lao phoi: La the benh gap nhieu nhat trong benh do vi khuan lao, chiem khoang 80% tong so benh lao. Ti le benh lao o nuoc ta theo uoc tinh la khoang 85/100.000 dan. Lao phoi la nguon lay vi khuan cho nhung nguoi lanh nhieu nhat, dac biet la nguoi benh co vi khuan bang xet nghiem dom soi kinh truc tiep (AFB +). Do lao phoi la nguon lay, nen viec giai quyet nguon lay la bien phap phong benh hieu qua nhat. Nguoi benh lao phoi khong nen khac nho bua bai; can tiem phong lao cho tre em; neu tre mac lao so nhiem thi can dieu tri tich cuc de phong benh lao sau nay… Khi co cac trieu chung nhu ho keo dai, sot nhe, ho ra mau, ra mo hoi trom, gay sut can… Thi can den cac phong kham chuyen khoa ho hap de phat hien va dieu tri lao som thi moi co kha nang khoi benh, giam bien chung, giam lay nhiem cho nguoi than va cho cong dong


Viem phoi: Tu viem duong ho hap tren rat de dan toi viem phoi. Day la tinh trang viem o nhu mo phoi thuong do vi khuan, virut, nam hoac cac tac nhan khac gay ra. Viem phoi la van de dac biet dang lo ngai doi voi nguoi cao tuoi, nguoi co benh man tinh hoac bi suy giam mien dich, nhung cung co the xay ra o nguoi tre khoe. Day cung la nguyen nhan hang dau gay tu vong cho tre em tren toan the gioi. Dau hieu va trieu chung cua viem phoi thuong rat giong voi cam lanh va cum. Sot, ho khac dom, dau nguc, kho tho la  nhung trieu chung hay gap. Trieu chung co the khac nhau tuy theo nguyen nhan gay viem phoi.




Ung thu phoi: Day la mot trong nhung benh nguy hiem do phat trien khoi u ac tinh o bieu mo phe quan. La mot trong nhung ung thu co muc do ac tinh cao cua co the, dieu tri hien nay van con gap kho khan. Benh ung thu phoi co 2 loai chinh la ung thu phoi te bao nho va ung thu phoi khong phai te bao nho. Nguyen nhan chinh gay benh la do hut thuoc la, thuoc lao hoac tiep xuc voi bui khoi o moi truong. Do vay, tu bo hut thuoc la, cai thien moi truong song de ngan ngua benh ung thu phoi.


Hen phe quan: La tinh trang viem man tinh o duong tho, gay kho tho rit, ho, tuc nguc tung dot tai dien, thuong bi tac nghen duong tho co the tu hoi phuc hoac do dieu tri. Qua trinh viem nay hay kem theo tang tinh phan ung phe quan voi nhieu tac nhan kich thich gay co that phe quan. Phan hoa, hoa chat, bui sinh vat, nam, moc, vi khuan, bui vo co... la nguyen nhan dau tien khien nhung nguoi co co dia di ung, nhat la benh nhan hen tai phat con hen hoac phat benh. Ben canh do, do do am khong khi cao, nhieu di nguyen phat trien (dac biet la bo bui nha), kha nang de khang cua co the giam... cung khien cho benh hen phe quan trong mua dong xuan cao hon han so voi cac mua khac.


Viem khi - phe quan cap tinh: La tinh trang viem cap tinh niem mac cay phe quan. Viem phe quan duoc tao thanh tu cac ong co chuc nang dan khi. Khi cac ong nay bi nhiem trung, niem mac phe quan bi phu ne, sung huyet, bong cac bieu mo phe quan, tao nhieu dom mu bao phu niem mac phe quan, gay bit tac dan den kho tho. Dien tien thuong lanh tinh tu khoi sau 5-7 ngay. Tuy nhien, trieu chung viem phe quan co the nang ne, keo dai hoac xuat hien tren co dia co san cac benh man tinh.


PV: Trong cac benh o phoi do, thi benh nao anh huong nang ne den suc khoe nhat va no co nguy hiem khong, thua PGS?


PGS.TS.Nguyen Dinh Tien: Trong cac benh tren, thi benh phoi tac nghen man tinh, benh lao phoi, benh ung thu phoi la gay anh huong nang ne nhat den suc khoe nguoi benh.


Toan the gioi, benh phoi tac nghen man tinh anh huong den hon 300 trieu nguoi (khoang 5% dan so). Nam 2012, benh nay duoc xep thu 3 trong cac nguyen nhan gay tu vong hang dau, moi nam lay di khoang hon 3 trieu tinh mang. So ca tu vong duoc du doan la se tang len do ti le hut thuoc la va do dan so gia di o nhieu nuoc. La benh ly ho hap pho bien nhat tren the gioi cung nhu o nuoc ta trong giai doan hien nay, cung la mot  trong nhung nguyen nhan gay tu vong hang dau tren pham vi toan cau.Benh nay con gay ton that kinh te do viec chi phi dieu tri cao va nguoi benh mat di kha nang lao dong.


Lao phoi la mot benh truyen nhiem va co kha nang lay lan cao. Mac du hien nay co nhieu thuoc chua lao ra doi va viec dieu tri cung dat hieu qua cao. Tuy nhien ket qua dieu tri phu thuoc nhieu vao thoi gian phat hien benh som hay muon. Viec dieu tri lao can phai dung thuoc dung, deu dan va dac biet la du thoi gian. Nhung van de dang ngai la nhieu benh nhan hay bi quen uong thuoc hoac bo dieu tri khi trieu chung benh da thuyen giam… Do vay, ti le khang thuoc cua vi khuan lao hien nay kha cao va cung la mot dieu dang bao dong…


Ung thu phoi la nguyen nhan gay tu vong cao nhat o nam gioi. Benh dien tien am tham lang le, trieu chung mo nhat nen thuong khong duoc phat hien som. Khi khoi u co duong kinh nho hon 1cm thi no chua anh huong gi den suc khoe con nguoi nen khong duoc phat hien, nhung khi khoi u lon hon thi benh da tro nang. Hon nua, cac te bao ung thu co the di qua duong mau va di can theo duong bach huyet den cac hach bach huyet va con co the di can  den tat ca cac co quan bo phan khac trong co the nhung hay gap nhat la nao, xuong, gan, tuyen thuong than… Khi benh da tien trien den giai doan cuoi, co the suy kiet thi cac bien phap chua tri gap nhieu kho khan. Khi do, benh nhan chi duoc ho tro giam dau, ngan ngua cac trieu chung giup keo dai them su song va nang cao chat luong song cho benh nhan.


Khi bi viem phoi, neu khong duoc dieu tri  tot se de bi cac bien chung nguy hiem nhu suy ho hap, soc nhiem khuan, nhiem khuan huyet va co the tu vong. Can benh nay se huy hoai nhu mo phoi thuong  do nhiem khuan S. pneumoniae. H. Influenzaeva Moracella catarhalis..., o tre em con co the do tu cau vang. Cac chuyen gia ho hap da nghien cuu va ket luan rang, benh viem phoi co nguy hiem khong con phu thuoc vao thoi diem phat hien va cach thuc dieu tri. Neu benh nhan phat hien som va dieu tri dung phuong phap mot cach triet de khong de lai di chung va co the binh phuc hoan toan. Con trong truong hop, nguoi benh phat hien muon, khong duoc chua tri dung cach benh viem phoi de dan toi bien chung nguy hiem de doa suc khoe. Ve muc do nguy hiem cua viem phoi thuong phu thuoc vao suc khoe cua nguoi benh, tinh trang viem phoi ma gay ra nhung bien chung.


Thu Ha


RẤT NHIỀU SẢN PHẨM

DANH BẠ PHONG PHÚ

Đa dạng hàng trăm ngàn thuốc

CÁC THƯƠNG HIỆU NỔI TIẾNG

ĐỊA CHỈ NHÀ THUỐC

Chi tiết từng ngõ, phố, quận, huyện

TIN TỨC CẬP NHẬT

TIN SỨC KHỎE HỮU ÍCH

Các tin y tế cập nhật liên tục

HỖ TRỢ NHANH CHÓNG

HỖ TRỢ NHANH CHÓNG

Tư vẫn miễn phí, nhiệt tình

Giá Thuốc www.giathuoc.vn Hà Nội, Việt Nam 123 ABC VN-HN 10000 VN ‎0912121212